فرورتیش رضوانیه: جوک‌ها و لطیفه‌های بسیاری ساخته‌ هادی بنایی است

فرورتیش رضوانیه، هادی بنایی را که 17 دی‌ماه از دنیا رفته است، محقق جوک و لطیفه خواند و گفت: بسیاری از جوک‌ها و لطیف‌ها ساخته و یا ترجمه‌ مرحوم بنایی هستند.

این طنز پرداز و روزنامه‌نگار در پی درگذشت هادی بنایی در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به آشنایی‌اش با این طنزپرداز در مجله «گل‌آقا» گفت: مرحوم بنایی در رابطه با جوک و لطیفه معتقد بود که جوک و لطیفه با هم اختلاف دارند. او می‌گفت، همان‌گونه که ما در کشورمان درباره‌ی قومیت‌های مختلف جوک و لطیفه می‌گوییم، ملل دیگر نیز در کشورشان چنین کاری می‌کنند.

او در ادامه افزود: بنایی اعتقاد داشت که ساختن جوک و لطیفه در هیچ کشور و با هر فرهنگی متوقف نمی‌شود، مثلا با آمدن کامپیوتر و رویکردهای سیاسی‌، اجتماعی جدید، جوک جدید ساخته شد، بنابراین ما هم باید در این زمینه فعال باشیم.

رضوانیه اظهار کرد: بنایی همواره مسیر اخبار ایران و جهان را بررسی می‌کرد و برای آن‌ها جوک و لطیفه می‌ساخت. او از این جهت که هزاران لطیفه را از زبان انگلیسی و آلمانی به فارسی ترجمه کرده، یک محقق جوک و لطیفه بود. علت این هم که نام محقق لطیفه و جوک به او می‌دهم، این است که هر وقت می‌فهمید قرار است کسی از خارج از کشور به ایران بیاید، سفارش می‌کرد برایش کتاب‌های جوک منتشرشده در آن کشور را بیاورد. او دوست داشت بداند جوک‌هایی که در دنیا گفته می‌شود، چیست و جوک‌ها چه پیشرفت‌هایی نسبت به گذشته داشته است.

او همچنین گفت: بنایی سعی می‌کرد بداند ریشه و منشأ متداول‌ترین جوک‌ها کجا بوده است و سعی داشت این جوک‌ها را ترجمه کند. همچنین از بنایی غیر از ترجمه بسیاری از جوک‌ها و لطیفه‌ها، چند کتاب در زمینه‌های مختلف از جمله رمان و مجموعه داستان به جا مانده که بسیاری از آن‌ها هنوز به ناشر سپرده نشده‌اند.

رضوانیه افزود: بسیاری از جوک‌ها و لطیف‌هایی که امروز در سایت‌ها و ایمیل‌ها مشاهده می‌شوند، ساخته و یا ترجمه مرحوم بنایی هستند که او چند سال قبل آن‌ها را ساخته و یا ترجمه کرده بود.

این طنزپرداز و روزنامه‌نگار در رابطه با ترجمه‌های بنایی نیز گفت: ترجمه‌های بنایی به خاطر صداقت و بیش‌ترین پایبندی به قلم نگارنده، از دیگر ترجمه‌ها متمایزند. او سعی می‌کرد در ترجمه‌هایش بیش‌ترین پایبندی را به نویسنده داشته باشد، مگر این‌که خط قرمزها اجازه نمی‌داد، یا برای سلیس کردن آن‌ها در زبان فارسی تغییراتی ایجاد می‌کرد، وگرنه هیچ وقت سلیقه‌یی عمل نمی‌کرد. او همچنین کتاب‌هایی از زبان فارسی به زبان آلمانی ترجمه کرد که کم‌تر کسی می‌تواند با خواندن آن‌ها پی ببرد که اصل آن‌ها به فارسی بوده‌ است.

رضوانیه در رابطه با انتشار کتاب «خنده از A تا Z» که بنایی از سوی انتشارات گل‌آقا منتشر کرده، نیز گفت: متأسفانه به خاطر نوع عملکرد ناشر، این کتاب به چاپ جدید نرسیده و الآن هم در بازار موجود نیست.

او افزود: بنایی همیشه در حال ترجمه بود و دوست داشت هر کاری را که می‌خواند، ترجمه کند و آن را در اختیار مخاطبش قرار دهد.

او همچنین در رابطه با انتشار این لطیفه و جوک‌ها گفت: متأسفانه رسانه‌ها نظم خاصی در انتشار این‌گونه کارها نداشتند. بنایی اعتقاد داشت جوک بخشی از فرهنگ ملل است و به خاطر همین برخی از بنگاه‌های انتشاراتی که می‌خواستند به صورت بازاری کتا‌ب‌های جوک و لطیفه او را منتشر کنند، نمی‌پذیرفت.

به گزارش ایسنا، هادی بنایی سال ۱۳۱۵ در مشهد به دنیا آمد و 17 دی‌ماه جاری در تهران درگذشت.

او دوره‌ی دبیرستان را در مدرسه‌ی دارالفنون تهران گذراند و پس از آن به وین رفت و از دانشگاه صنعتی وین لیسانس مهندسی شیمی گرفت. بنایی از سال ۱۳۷۷ با مؤسسه‌ی گل‌آقا همکاری داشت و آثاری را از زبان آلمانی به فارسی ترجمه کرده است.

«لطیفه‌های ریزه میزه» عنوان یکی از کتاب‌های طنز بنایی است که سال 1390 از سوی نشر گل آقا به چاپ رسید. «قاتلان بدون چهره» و «فرهنگ شوخی از A تا Z» نیز از دیگر کتاب‌های منتشرشده‌ توسط اوست.

پیکر هادی بنایی فردا (سه‌شنبه، 19 دی‌ماه) ساعت 8 صبح از مقابل بیمارستان سجاد واقع در میدان فاطمی تشییع و در بهشت زهرا (س) به خاک سپرده می‌شود.