تاریخ:
رئیس کمیسیون دانشبنیان: قطع اینترنت روزانه ۳۰ تا ۴۰ میلیون دلار خسارت مستقیم دارد 
درس بیست و سوم
دبیر کل کمیسیون ملی یونسکو در ایران:
با ابزار حقوق بینالملل به احقاق حق میراث ایران میپردازیم
دبیرکل کمسیون ملی یونسکو در ایران، در جمع خبرنگاران تجربه بازدیدش را از برج رکیبخانه در حالی که صدای جنگندههای آمریکایی و اسرائیلی بر فراز دولتخانه صفوی اصفهان شنیده میشد، روایت کرد.
عصر ایران؛ نفیسه حاجاتی: دکتر حسن فرطوسی، طی سفری دو روزه، از بناهای تاریخی خسارتدیده از موج و پرتابه ناشی از حمله آمریکا و اسرائیل، دیدن کرد و طی این بازدیدها، گزارشهایی را به سه زبان عربی، انگلیسی و فرانسه تهیه نمود. سپس عصر روز یکشنبه 9 فروردین ماه، در جمع خبرنگاران حاضر شد تا به همراه مهدی جمالینژاد (استاندار اصفهان) و دیگر مسئولان استانی، به سوالات اصحاب رسانه پاسخ دهد.
صدمات به میراث ایران، نادر و عجیب است!
دبیر کل کمیسیون ملی یونسکو در ایران تصریح کرد: «صدمات واقعاً گسترده است. میزان گزارشهایی که ما در کمیسیون ملی یونسکو از تخریب زیرساختهای علمی، فرهنگی و میراث فرهنگی دریافت کردهایم، نادر و عجیب است.»
او با اشاره به عمارت «هنر و پیشه» واقع در میدان انقلاب اصفهان که محل برگزاری نشست او بود، افزود: «مشابه همین ساختمانی که الان ما در آن هستیم، با عنوان پایگاه پاسداشت میراث فرهنگی، در خرمآباد صددرصد تخریب شد و ما بر سر آوارهایش ایستادیم و مصاحبه کردیم.»
فرطوسی افزود: «از یونسکو و سازمانهای بینالمللی انتظار بالایی داریم. این فرصت موجب شد بفهمیم جنس یونسکو با سایر سازمانهای بینالمللی متفاوت است. یونسکو برای نخستین بار ظرف صرفاً 24 ساعت بیانیه محکومیت صادر کرد که راجع به تخریب مدرسه میناب بود. ما امیدوار شدیم که فرآیند دیپلماسی علمی و فرهنگی با تاکیدات ریاست کمیسیون ملی یونسکو، به خوبی پیش رفته است.»
یونسکو به ایران اعتماد دارد، آمریکا و اسرائیل از یونسکو خارج شدهاند
دبیر کمیسیون ملی یونسکو ادامه داد: «شورای عالی کمیسیون ملی یونسکو اهتمام زیادی دارد. صرفاً 48 ساعت بعد از این که کاخ گلستان مورد حمله قرار گرفت، یونسکو بیانیه محکومیت صادر و ابراز نگرانی جدی کرد. اینها مهم است. برای جنگ تحمیلی دوم (جنگ دوازده روزه) چیزی حدود 2 هفته گذشت تا یونسکو بیانیه محکومیت صادر کرد. دلیل این بود که باید راستیآزمایی انجام میداد. اما چنان حلقه اعتماد را محکم کردیم که این بار، صرفاً بعد از 48 ساعت بیانیهای راجع به ضرورت مقابله با تخریب مستقیم و غیرمستقیم میراث فرهنگی و در عین حال ضرورت پاسداشت میراث فرهنگی صادر نمود.»
او همچنین افزود: «دو بیانیه دیگر هم از جانب یونسکو صادر شد. این موضوع که ایالات متحده و اسرائیل به خاطر عملکرد یونسکو از این سازمان بینالمللی خارج شدهاند، برای یونسکو یک افتخار و فضیلت محسوب میشود.»
حسن فرطوسی سپس به تبیین سازوکارهای یونسکو پرداخت و سه مورد «اقدامات پیشگیرانه»، «شنیدن صدای ایران» و «اقدامات حقوقی» را در صدر موارد ذکر کرد.
در زمینه اقدامات پیشگیرانه نقدهایی به ما وارد است
او تصریح کرد: «یک بخش از اقدامات یونسکو پیشگیرانه است که در این زمینه، در میراث فرهنگی اصفهان و شهرهای دیگر کارهای مختلفی انجام شدهاند. البته نقدهایی هم داریم و بعضی از کارها را زودتر باید انجام میدادیم ولی خب بروکراسیهایی هست که همه میدانیم.»
فرطوسی بیان کرد: «حفاظت سه مرحله دارد. یکی هم "حفاظت ویژه" است که لازمهاش مشخص کردن مختصات بود. مکانیسم دیگری هم به نام "حفاظت ارتقایافته" داریم که مستلزم پر کردن فرمهای خاص و دشواری است و به نقاطی که به عنوان میراث فرهنگی شناخته میشوند، اختصاص دارد. همکاران این فرمها را پر و برای ما ارسال کردهاند. قرار است روز چهارشنبه جلسه فوق العاده کنوانسیون لاهه راجع به پاسداشت میراث فرهنگی در منازعات و مخاصمات مسلحانه برگزار شود؛ آن هم فقط به خاطر ایران و درخواستی که داشته است.»
به روایت دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو، ایده سفر و بازدیدهای اخیر او به تصمیمی برمیگردد که در جلسه 29 اسفندماه، (یک ساعت پیش از تحویل سال 1405) با حضور هفت نفر از مسئولان تراز اول یونسکو برگزار شده است. در آن جلسه بیان شده که امکان حضور ارزیابان یونسکو در شرایط جنگی ایران وجود ندارد. به این ترتیب کمیسیون ملی یونسکو اعلام آمادگی کرده که سفر مستندنگاری را انجام دهد و این تصمیم نیز مورد حمایت یونسکو قرار گرفته است.
مستندنگاری و حقوق بینالملل را جدی دنبال میکنیم
فرطوسی همچنین بیان کرد: «بحث دوم درباره سازوکارهای فعالیت یونسکو این است که خیلی وقتها موقعی که میدیدیم صدای مظلوم شنیده نمیشود، حرف هم نمیزدیم. اما الان در مبارزه شرافتمندانهای که داریم، بحث چالشهای حقوقی در حقوق بینالملل را جدی گرفتهایم. چون هنوز هستند قدرتهایی که فکر میکنند میتوانند بدون ضابطه عمل کننند. اما ما با ضابطه عمل میکنیم.»
او از ثبت و ضبط و جدی گرفتن آسیبها و مستندنگاری دقیق خسارتها به عنوان یک ابزار مهم برای احقاق حقوق میراث فرهنگی ایران یاد کرد و افزود: «کشور ما در انتخابات سمرقند در چهار کمیته عضو شد، یکی از کمیتهها راجع به پاسداشت میراث فرهنگی در مخاصمات مسلحانه بود. یکی، مربوط به برگرداندن اموال قاچاق شده و سومی کمیته حقوقی یونسکو. ما وظیفه خودمان میدانیم که صدای رسا و محق ایران را به گوش یونسکو و جهان برسانیم.»
برای بیان میزان آسیبها، باید صبر کنیم تا گرد و غبار جنگ بخوابد
او در پاسخ به سوال عصر ایران درباره مهمترین مشاهداتش طی بازدید از بناها نیز بیان کرد: «یکی از نکات در خلال بازدیدها این بود که متوجه شدیم در یک سری از موارد اگر جریان جنگ هم پیش نمیآمد، نیاز به مرمت وجود داشت. بنابراین میبایست مرمتهای تقویتکننده را جدی بگیریم.»
فرطوسی از رکیبخانه (موزه هنرهای تزئینی ایران) به عنوان بنایی که بیشترین خسارت را متحمل شده و خسارتها بر سازه بنا و برج آن بارز است، یاد کرد و ادامه داد: «در چهلستون هم مواردی بود که بحث قرینگیها به هم ریخته بودند. در بازدید از قلعه فلکالافلاک میگفتند ترکهای امروز از دو روز پیش، بیشتر شده! یعنی بعضی از آسیبها به مرور خودشان را نشان میدهند.»
او با اشاره به اهمیت اقدام دولت مبنی بر تخصیص اعتبار ویژه برای مرمت آثاری که در جنگ آسیب دیدهاند، درباره استفاده از کارشناسان بینالمللی برای حفاظت و مرمت بناهای آسیبدیده در جنگ، تصریح کرد: «دست ما خالی نیست. در دورهای که مسولیت را پذیرفتم، کمیسیون ملی یونسکو در ایران 18 کرسی داشت که همه در تهران بودند. اما اولین کرسی خارج از تهران، در اصفهان تشیل شد و به مرمت سازههای بناهای تاریخی اختصاص داشت. بنابراین الان 20 کرسی داریم. حضور متخصصین را هم داریم و اگر وزارت میراث فرهنگی درخواست بدهد، قطعاً متخصصین خارجی را هم میتوان دعوت کرد.»
او همچنین بیان کرد: «بحث بقا است. نگرانیم که این لجامگسیختههای دور از ارزش انسانی، برای این که از مردم انتقام بگیرند، مستقیماً یکی از بناهای تاریخی را هدف قرار دهند. شرایط دشواری است. ما همه منتظریم این دوره نقاهت بگذرد.»
کمیسیون ملی یونسکو و اصحاب رسانه وجه مشترک دارند؛ هر دو تذکر میدهند!
فرطوسی درپاسخ به سوال دیگری، افزود: «سازوکار کمیسیون ملی یونسکو، شبیه به اصحاب رسانه است. ما هم تذکر میدهیم! البته این صلاحیت قانونی به ما داده شده که توجه و تذکر دهیم و پاسخ بخواهیم با یونسکو هم در ارتباطیم و حرفمان را به گوششان میرسانیم.»
او افزود: «اما متولی، میراث فرهنگی است. من معتقدم متولیان میراثی در اصفهان باید بنا را بر بدترین سناریو بگذارند. در بازدیدها هم دیدیم که اگر این اتفاق نبود، مرمتهایی که الان برای برخی از بناها لازم شدهاند شاید تا سیصد سال دیگر هم لازم نمیشدند. البته باید علاوه بر تزئینات به فونداسیون و زیرساختها هم توجه شود و خسارات در این سطح بررسی شوند.»
فرطوسی در بخش دیگری از صحبتهایش بیان کرد: «ما در برج رکیبخانه بودیم. واقعاً نگرانکننده بود. همان لحظه صدای جنگندهها میآمد و این صداها موج ایجاد میکرد. به قول یکی از کارشناسان، میگفت: الان میخواهی آسیب را ببینی یا الان؟! هر لحظه در یک وضعیتی... من از همه خواهش کردم گفتم به اندازه کافی مستندنگاری شد، کارهای ترمیمی و مرمتی موقت را شروع کنند. تخریب میراث فرهنگی در بعضی از شهرها 100 درصد بوده. یعنی بنای ثبت ملی به طور کامل خراب شده. اما تا زمانی که گرد و غبار جنگ نخوابد، نمیتوان چیزی را تشخیص داد.»
او افزود: «نکتهای که در اصفهان وجود دارد، این است که میزان آسیبها در شهر تاریخی گسترده بوده است. حمله به محل استانداری بوده اما از رکیبخانه تا عالی قاپو و مسجد شیخلطفالله، همه بناها آسیب دیدهاند. ولی اینکه چه اعتباراتی تعلق بگیرد و یونسکو چه قدر میتواند با بعضی از کشورها برای دُنیت (اهدا) کردن مذاکره داشته باشند، زمان بر است.»
نیروهای متخصص داوطلب به کمک میراثیها بیایند
حسن فرطوسی همچنین بیان کرد: «از عزیزانی که دانشجویان دکتری و فوق لیسانس هستند و تخصصی دارند، اعلام آمادگی کنند و مسئولان میراث هم استقبال کنند تا با کمک همه مرمتهای اولیه انجام شود. این مرمتها را نمیشود فقط از مجموعه میراث انتظار داشت. همه باید کمک کنند؛ شهرداری، استانداری و نیروهای داوطلبی که تخصص دارند.
فرطوسی همچنین تاکید کرد: «در چنین شرایط بسیار نگران کننده، انتظار ما هم از خودمان و دنیا زیاد است. در عین حال باید واقعبین باشیم و در کنار چالشها فرصتها را هم ببینیم. در شهرهای مختلف از جمله اصفهان، حضور کارشناسان میراث و تلاشهایشان برای مرمتهای موقت را شاهد بودیم.»
فرطوسی در پایان جلسه از نشست رسانهای با رسانههای داخلی و خارجی، ارائه گزارشهای ویدئویی، تصویری و مکتوب به رئیس و اعضای شورای عالی کمیسیون ملی یونسکو و سه وزیر (وزیر علوم، تحقیقات و فناوری اطلاعات، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی و همچنین وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی) خبر داد. به روایت او گزارشها به یونسکو نیز ارسال میشوند و فرمهای تخصصی ویژهای در دو حوزه پیشگیری و جبران، نیز وجود دارند که با تلاش متولیان و متخصصان فرهنگی تکمیل و از طریق کمیسیون ملی برای دفتر نمایندگی جمهوری اسلامی ایران در یونسکو ارسال خواهند شد.
او تاکید کرد: «میتوانم شهادت دهم که مسئولین و متولیان یونسکو هر خشتی از میراث فرهنگی ایران زمین را که دچار آسیب شود، خسارت بزرگی میدانند و طبق مکانیسمهایی که سازمانهای بینالمللی و به ویژه یونسکو و کنوانسیونهای مرتبط اجازه میدهد، تلاش خواهند کرد. ما هم قول میدهیم صدای ملت ایران باشیم.»
استانداری اصفهان از مستندسازی خسارات جنگی استقبال و حمایت میکند
در این جلسه، مهدی جمالینژاد، استاندار اصفهان، خسارتهای تحمیل شده به میراث فرهنگی ایران را «شبیخون فرهنگی» نامید و بر لزوم «اطلاعرسانی و تلاش برای پیشگیری از تخریبهای بیشتر» تاکید کرد. او با اشاره به حضور شبکههای مختلف و خبرنگاران داخلی و خارجی برای مستندسازی از تخریبها و خسارتها در این شهر، از حضور فعالان حوزه رسانه و شبکههای مختلف برای تهیه عکس و مستندسازی از تخریبها در اصفهان، استقبال کرد.
مهدی جمالینژاد تصریح کرد: «وقتی مراکز علمی و میراث فرهنگی را هدف قرار میدهند، در واقع حافظه تاریخی و سرمایه تمدنی یک ملت مورد حمله قرار گرفته و این مسئله فراتر از اختلافات سیاسی یا دولتی محسوب میشود و به هویت ملتها مربوط است.»
او با تاکید بر این که ما میراثدار هستیم و نه میراثخوار، افزود: «اقداماتی مانند شکلگیری زنجیرههای انسانی برای حمایت از میراث فرهنگی انجام شده اما همچنان لازم است حرکتهای جمعی و اقدامات گستردهتری برای معرفی اهمیت و جایگاه آثار تاریخی اصفهان در سطح ملی و بینالمللی انجام شوند.»
در این نشست، محمدعلی ایزدخواستی (مدیر دفتر نمایندگی کمیسیون ملی یونسکو در اصفهان و مدیرعامل سازمان نوسازی و بهسازی شهر اصفهان)، هادی الهیاری (رئیس دفتر فنی و توسعه طرحهای عمرانی اداره کل میراث فرهنگی استان اصفهان)، مسعود نیکآئین (دستیار ویژه استاندار در گردشگری و امور بینالملل و مدیرکل تشریفات استانداری) و حمیدرضا محققیان (جانشین مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی اصفهان) نیز حضور داشتند. محل برگزاری جلسه نیز ساختمان اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی اصفهان بود که در میدان انقلاب و فاصله 300 متری از محل یکی از حملات آمریکا و اسرائیل به اصفهان، قرار داشت. در لابی ساختمان طوماری با عنوان «بیانیه مردم جهانشهر اصفهان» از طبقه یک تا همکف پهن شده بود که در آن متن کوتاهی در محکومیت حمله به میراث ملی و جهانی ایران در اصفهان، به چشم میخورد؛ امضاکنندگان خطاب به مجامع بینالمللی، محکومیت این «نسلکشی فرهنگی و میراثی» را درخواست کرده بودند.
لینک کوتاه: کپی لینک
پاسخ سازمان تأمین اجتماعی به حواشی لغو خدمات بیمهای چین: محاصرهٔ تنگه هرمز توسط آمریکا خلاف منافع جهانی است/ به ایران سلاح نداده ایم بازخوانی پیام رهبر شهید انقلاب در واکنش به توهین ترامپ به حضرت مسیح (ع) روسیه: پیامدهای احتمالی تهدید ترامپ برای محاصره سواحل ایران نامشخص است سربازان ابدی؛ همه چیز درباره مین های دریایی/ مین های کف خواب، لنگردار و سرگردان چه تفاوت هایی دارند (+عکس) آزادسازی گروگان و بازداشت ۳ آدمربا در هرمزگان پیام رسمی مرجعیت شیعه به رهبر کاتولیکهای جهان گفت وگوی تلفنی عراقچی و لاوروف شیخ نعیم قاسم: مخالف مذاکره با اسرائیل هستیم خطونشان خداداد عزیزی برای شبابالاهلی با تکیه بر غیرت ایرانی کشف محموله سلاح جنگی در اندیمشک ادعای والاستریتژورنال: استقرار ۱۵ ناو جنگی برای محاصره دریایی ایران علت صدای انفجار امروز در تبریز اعلام شد ادعای ترامپ: ایرانی ها یا اورانیوم غنیشده را به ما میدهند یا آن را به زور میگیریم/ امروز صبح تماس گرفتند و می خواهند با ما معامله کنند فائو: بحران طولانی مدت در تنگه هرمز میتواند فاجعه غذایی ایجاد کند