مصرف برخی مواد محرک غیرقانونی، در سالهای اخیر به یکی از نگرانیهای جدی حوزه سلامت تبدیل شده است. پژوهشهای جدید نشان میدهند این مواد میتوانند حتی در افراد جوان و بهظاهر سالم، خطر بروز مشکلات حاد قلبی را افزایش دهند و پیامدهای سنگینی به دنبال داشته باشند.
به گزارش ایسنا، بیماریهای قلبیعروقی معمولا با عواملی مانند افزایش سن، چاقی، دیابت نوع ۲ و چربی خون بالا شناخته میشوند. با این حال، در سالهای اخیر الگوی بروز حملات قلبی در حال تغییر است و گروههایی از افراد که این عوامل خطر کلاسیک را ندارند نیز درگیر مشکلات جدی قلبی میشوند.
یکی از دلایل این تغییر، افزایش مصرف مواد محرک صنعتی است که اثرات مستقیم و غیرمستقیمی بر قلب و عروق میگذارند. این مواد میتوانند با افزایش ضربان قلب، بالا بردن فشار خون و آسیب به دیواره رگها، زمینهساز رویدادهای حاد قلبی شوند.
مصرف متآمفتامین که با نام «مت» یا «کریستال مت» شناخته میشود، به دلیل خاصیت اعتیادآور شدید، به یک معضل اجتماعی و پزشکی تبدیل شده است. این ماده که بر سیستم عصبی مرکزی اثر میگذارد، میتواند باعث تنگ شدن رگها، افزایش نیاز قلب به اکسیژن و در نهایت آسیب به عضله قلب شود. اهمیت بررسی علمی این موضوع از آنجا ناشی میشود که بسیاری از مصرفکنندگان مت، جوانتر از بیماران معمول قلبی هستند و ممکن است خود و حتی پزشکان، خطر قلبی را در آنها جدی نگیرند.
در همین راستا، گروهی از پژوهشگران به سرپرستی سوزان ژائو، متخصص قلب و مدیر بخش مراقبتهای ویژه قلب، به همراه همکارانش، مطالعهای را درباره ارتباط مصرف متآمفتامین و بروز سندرم حاد کرونری انجام دادهاند. این پژوهش که با مشارکت پزشکان یک مرکز درمانی در شمال کالیفرنیا و با همکاری دانشکده پزشکی استنفورد انجام شده، به بررسی الگوی حملات قلبی در مصرفکنندگان مت در مقایسه با سایر بیماران پرداخته است.
در این تحقیق، روش کار به صورت مرور پروندههای پزشکی الکترونیک بیماران بوده است. پژوهشگران اطلاعات بیش از هزار و ۳۰۰ فرد ۱۸ تا ۶۵ ساله را که طی یک بازه دهساله به دلیل حمله قلبی بستری شده بودند، بررسی کردند. مصرف مت بر اساس گزارش بیماران و نتایج آزمایش ادرار مشخص شد و افرادی با برخی بیماریهای خاص یا مصرف مواد دیگر از مطالعه کنار گذاشته شدند تا نتایج دقیقتر باشد.
یافتهها نشان دادند مصرف متآمفتامین سهم قابل توجهی از حملات قلبی را به خود اختصاص داده است. حدود یکششم حملات قلبی در دوره بررسیشده با مصرف این ماده مرتبط بود. مصرفکنندگان مت به طور متوسط جوانتر بودند و کمتر دچار عوامل خطر شناختهشده مانند دیابت نوع ۲ یا چربی خون بالا بودند، اما در عین حال، احتمال مرگ آنها پس از حمله قلبی بهطور چشمگیری بیشتر گزارش شد.
بر اساس نتایج که در نشریه معتبر «Journal of the American Heart Association» منتشر شدهاند، این بیماران بیشتر از دیگران دچار حملات قلبی مجدد میشوند و کمتر تحت برخی درمانهای استاندارد مانند باز کردن رگهای مسدودشده قرار میگیرند، زیرا در بسیاری از آنها انسداد کلاسیک عروق وجود نداشته است. این موضوع نشان میدهد سازوکار آسیب قلبی در مصرف مت متفاوت است و نیاز به رویکرد درمانی ویژه دارد.
طبق اطلاعات این پژوهش مصرف مت میتواند باعث آسیب تدریجی به رگها و تسریع روند پیری سیستم عروقی شود. به همین دلیل، بیماری قلبی در مصرفکنندگان این ماده ممکن است سالها زودتر بروز کند. متخصصان معتقدند آگاهیرسانی به مصرفکنندگان و توجه بیشتر کادر درمان به علائم قلبی در افراد جوان و بهظاهر سالم، نقش مهمی در کاهش مرگومیر دارد.
همچنین بر اساس دیدگاه کارشناسان مستقل، این یافتهها اهمیت طراحی برنامههای پیشگیری و درمان اختصاصی برای مصرفکنندگان مواد محرک را نشان میدهند؛ برنامههایی که علاوه بر درمان قلب، به ترک مصرف ماده نیز کمک کند.